خارپنبه (خار پیرزن)

خارپنبه (خار پیرزن)

خارپنبه، خار پیرزن

نام علمی: Onopordon acanthium

نام انگلیسی: Cotton thistle, Scotch thistle

خانواده:  گل ستارگان(Asteraceae)

 

خارپنبه

این گیاه شگفت انگیز، گیاهی دوساله است با کرک های تار عنکبوتی انبوه یا تنک. ساقه های آن چندتایی است و ارتفاع آن بین ۱۵۰-۳۰ سانتیمتر است. شکل ساقه های آن متفاوت با بسیاری از گیاهان است و ساقه های بالدار دارد و این بال های ساقه ها ۱۴-۲ میلیمتر عرض دارند و سینوسی وار تناوب دارند. این ساقه ها همچنین خارهایی به طول ۹-۲ میلیمتر هم دارند. (عکس شماره ۱)

برگ های آن کاملا علفی با رگبرگ های شانه ای است و زیر و روی برگ ها با کرک هایی غالبا سفید پوشیده شده است. برگ هایی که در پایین ساقه گیاه یا همان قاعده گیاه می روید به طول ۳۰ سانتیمتر و پهنای ۱۵ سانتیمتر می رسد و در هنگام گلدهی گیاه پژمرده می شود. این برگ ها سفید و متمایل به سبز اند و لوب های خاردار کوتاه پهن و دندانه های سینوسی دارند. (عکس شماره ۲)

برگ های ساقه ها باریک تر و سرنیزه ای شکل با سینوس های خاردار تنگ هم هستند. (عکس شماره ۳)

گل ها کروی شکل اند و ۵-۳ سانتیمتر قطر دارند. کپه گل قبل از شکوفا شدن سبز رنگ است و از برگه های چندین ردیفی تشکیل شده است که شکل درفش دارند و تیز هستند. گل از مرکز کپه ها شکوفا شده و به رنگ بنفش است.زمان شکوفا شدن گل ها تیرماه تا شهریور است.

این گونه اغلب به صورت علف هرز در کنار باغ ها، مزارع، جاده ها و نقاط مخروبه در استان های گرگان، مازندران، آذربایجان، کردستان، خراسان، سمنان و تهران می روید.

کپه های با گل درشت آن را می توان پس از جوشانیدن یا بخار دادن پس از کندن و خارج کردن برگه های خاردار آن با کره مصرف کرد. ساقه های جوان آن را پوست کنده و سفید می کنند و به صورت خام با روغن و سرکه می خورند یا آن را بخار داده و به صورت گرم مصرف می کنند.

نیازمندی های محیطی و تکثیر:

طبیعت آب و هوایی این گیاه مناطقی با تابستان های خشک است. در خاک های شنی، شنی رسی، خاک های آهکی به خوبی رشد کرده و به زهکش خوب نیاز دارد. احتیاح به نور مستقیم آفتاب دارد و تنها از طریق بذر تکثیر می شود. یک گیاه خار پنبه قادر به تولید هشت هزار بذر است.

منابع:

منبع: مظفریان، ولی الله. ۱۳۹۱٫  شناخت گیاهان دارویی و معطر ایران. چاپ اول. ناشر: فرهنگ معاصر.

http://www.gardenersworld.com/plants/onopordum-acanthium/973.html

http://en.wikibooks.org/wiki/Horticulture/Onopordum_acanthium

golvagiah.com

سایت گل و گیاه

کلیه حقوق وب سایت نزد دانشنامه گل و گیاه محفوظ است.